Ondanks eerdere toezeggingen van Qatar is uitbuiting van werknemers nog aan de orde van de dag, stelt Human Rights Watch in een rapport. Daarmee schendt het land, waar over twee jaar het WK wordt gehouden, eerder gemaakte beloftes. Vakbond FNV wil actie.

In het pas verschenen rapport 'Hoe kan ik werken als ik geen loon krijg' hekelt de mensenrechtenorganisatie de huidige arbeidsomstandigheden. Uitbuiting is nog altijd aan de orde van de dag, stellen zij. Ook wordt de link met slavernij gelegd, want: 'werken zonder salaris' is 'hardnekkig en wijdverbreid'.

Paspoorten worden afgepakt

Volgens Tuur Elzinga, vicevoorzitter van FNV, heeft het te maken met het zogenaamde Kafalasysteem, een juridisch systeem waaronder gastarbeiders werken. Dit komt, ondanks belofte op verbetering, nog altijd in het land voor.

"Alleen als de werkgever een uitreisvisum aanvraagt krijgt zo'n werknemer een visum om het land te verlaten", zegt Elzinga in de radiouitzending van EenVandaag. In de praktijk betekent dat ook dat er paspoorten afgepakt worden. "En dan zitten mensen zonder rechten en zijn ze overgeleverd aan grillen van de werkgever."

Luister hier naar het gesprek met Tuur Elzinga in de radiouitzending van EenVandaag

'Dit is niet acceptabel'

Omdat het land in 2022 het WK organiseert spande FNV in 2016 al een rechtszaak aan tegen de FIFA. De vakbond hield toen de voetbalbond mede-verantwoordelijk voor de barre werkomstandigheden van de tienduizenden buitenlandse arbeiders. De zaak werd toen terzijde geschoven door de rechtbank en van een beroep is het niet gekomen, want Qatar beloofde beterschap.

Elzinga: "Onder druk zijn er toen verbeteringen beloofd." Maar die lijken nu niet waargemaakt te zijn, tot ongenoegen van de vakbond. "We zullen ons nu zeker, samen met de internationale vakbeweging, beraden op wat we kunnen doen om de druk op te voeren. Want er moet echt iets veranderen, dit is niet acceptabel."

Lees ook

Het communicatiebureau van de overheid van Qatar herkent zich niet in het beeld van het rapport van Human Rights Watch. Zij wijzen er in een schriftelijke verklaring op dat er juist een heleboel zaken zijn verbeterd en dat het gaat om 'incidenten'.