De Europese leiders buigen zich tijdens een EU-top in Brussel over het asiel- en migratiebeleid. Nu Italië schepen met vluchtelingen weigert en de toekomst van bondskanselier Angela Merkel onzeker is, kunnen Europese leiders maatregelen niet langer voor zich uitschuiven.

De huidige vertrouwenscrisis in de EU over het asiel- en migratiebeleid stelt het Europese samenwerkingsproject opnieuw op de proef. De EU-top van 28 en 29 juni geldt als sleutelmoment. Volgens historicus Arend-Jan Boekestijn staat er veel op het spel. “Door de nieuwe Italiaanse regering, maar ook de Oostenrijkse regering zet het veel druk op de zaak.”

“Of alle binnengrenzen worden gesloten, wat een einde aan de gemeenschappelijke markt betekent. Of er komt een echt Europees asielbeleid”, vertelt Boekestijn. “Dat is nog nooit gelukt, en daar zie je toch opeens de contouren van opdoen.”

Opvang in de regio

Het plan van EU-president Tusk, dat opvang van vluchtelingen buiten Europa voorstelt wordt door velen inmiddels gezien een mogelijkheid de migratie naar Europa in te perken. “Ook in de Nederlandse politiek zie je nu een overweldigende meerderheid. Alleen GroenLinks, DENK en de Partij voor de Dieren zijn tegen. Fascinerend”, zegt Boekestijn.

Merkel

De onderhandelingen tijdens de top zijn ook bepalend voor het voortbestaan van de Duitse regering, bondskanselier Angela Merkel staat onder druk om tot een oplossing te komen voor het asielbeleid. “Voor Merkel is de top van doorslaggevend belang”, vertelt Margriet Brandsma, oud-correspondent Duitsland. “De zusterpartij CSU zegt heel duidelijk: wij willen een strenger asielbeleid. Als dit niet lukt in Europees verband dan gaan we het zelf doen.”

Bondskanselier Merkel (CDU) en CSU-minister Seehofer van binnenlandse zaken liggen al enige tijd overhoop over het asielbeleid. De minister heeft een plan gemaakt dat strenger is dan Merkels ruimhartige toelatingsbeleid van de afgelopen jaren. Hij wil de grens sluiten voor alle asielzoekers die zich al eerder in een ander EU-land hebben laten registreren. Merkel wil dit niet en hamert op een Europese aanpak.

Regeringscrisis

Als het zover komt dat Seehofer zijn plannen doorvoert, de solotoer van Duitsland, dan dreigt een regeringscrisis volgens Bransma. “Als Merkel Seehofer wegstuurt, dan dreigt een regeringscrisis. Voor Europa betekent dat in ieder geval stilstand en valt Europa misschien wel uit elkaar.”