De bijlmerbajes gaat dicht. In 2016 sluiten na meer dan 35 jaar trouwe dienst de deuren van dit huis van bewaring. Daarmee verdwijnt niet alleen de geschiedenis van beruchte criminelen die er verbleven, maar ook de resten van een opmerkelijke tijdgeest in het gevangeniswezen. 

In de jaren ‘70, toen de Bijlmerbajes werd gebouwd, draaide het namelijk allemaal om het resocialiseren van gevangenen. Als samenleving was het onze plicht deze ‘slachtoffers van hun opvoeding of milieu’ weer op het rechte pad te krijgen. Creaprojecten, praatgroepen, barbecues, sporttoernooien en optredens moesten de gedetineerden helpen als betere mensen terug te keren in de maatschappij. 

De Bijlmerbajes presenteerde de cellen op haar kleine paviljoens als ‘leefeenheden’. Zonder tralies, want men moest niet teveel het idee krijgen opgesloten te zitten. Sommige gedetineerden hadden om diezelfde reden zelfs een sleutel van hun eigen cel.

Pendulum

Vandaag de dag een gekke gedachte, omdat het pendulum nu juist de andere kant op lijkt te slingeren. De focus van de dader verschuift naar het slachtoffer. Criminelen moeten vooral gestraft worden en de gevangenis moet voor hen geen pretje zijn, lijkt de tendens. In de nieuwe plannen van staatssecretaris Teeven wordt er dan ook sterk gekort op de dagbesteding. Gedetineerden zullen weer zo’n twintig uur per dag achter de deur moeten: zonder creaprojecten, barbeques en optredens.