Grote farmaceutische bedrijven hebben jarenlang met opzet de verslavende werking van sterke pijnstillers verzwegen. Dit zegt de Canadese provincie Brits-Columbia, die de bedrijven voor de rechter sleept. “Ze hebben er een enorme reclamecampagne tegenaan gegooid om het geloof te verspreiden dat het middel amper bijwerkingen heeft”, zegt huisarts Jos van Bemmel.  Ondertussen worden de pijnstillers ook in Nederland steeds vaker gebruikt.

Per dag overlijden zo'n drie of vier mensen in Brits-Columbia door een overdosis zware pijnstillers. In heel Canada overleden vorig jaar bijna 4.000 mensen door een overdosis. Eén van de zware pijnstillers waar Canada zich over bekommert is oxycodon. En juist deze pijnstiller wordt in toenemende mate gebruikt in Nederland.

Verslaafd aan oxycodon

Slikten in 2008 nog 94.000 mensen oxycodon, vorig jaar waren dat er 490.000 - een vervijfvoudiging. “Het werkt echt wel”, zegt huisarts Jos van Bemmel. “De pijn wordt veel minder of verdwijnt helemaal.” Maar hij maakt zich grote zorgen over de toename in het gebruik van de pijnstiller: “Het sijpelt langzaam door naar Nederland. Het middel is te mooi om waar te zijn.”

Laura Crul raakte vorig jaar verslaafd aan oxycodon. Na een gecompliceerde botbreuk kreeg ze het middel voorgeschreven. Toen ze na drie maanden probeerde te stoppen, kreeg ze ontwenningsverschijnselen. “Dus zweten, botpijn, gewrichtspijn. Als je dan zo’n pilletje innam was de pijn met een uur weg. Alle pijntjes. Toen dacht ik: ik ben verslaafd.”

Dat het middel zo verslavend was, wist ze niet: “Ze hebben me er in het ziekenhuis niks over verteld. Ze zeiden gewoon: ‘als je pijn hebt, dan moet je het slikken.’ Als ik had geweten dat het zo verslavend is had ik het nooit genomen.” Laura wil zoveel mogelijk waarschuwen voor het middel en hoopt dat een zaak zoals die in Canada, in Nederland volgt.

Zware pijnstiller kort en weinig meegeven

Jos van Bemmel schrijft de pijnstiller zelf ook voor. “Ik schrok ervan toen ik naging hoe vaak het wordt voorgeschreven. Het komt vooral door de herhaalrecepten: dan zet je je handtekening toch sneller dan je denkt.” Hij pleit ervoor om meer aandacht te geven aan de bijwerkingen van oxycodon. “Ik ben al mijn patiënten gaan oproepen die het middel gebruiken. Met terminale patiënten en mensen met zware klachten is het prima. Met anderen moet je – als je het al doet – heel kort en weinig meegeven.”