Na de bezuinigingen de afgelopen jaren willen de meeste partijen na de verkiezingen weer geld uitgeven. Veel burgers gaan daarvan profiteren. De koopkracht gaat vooruit. Er komt meer geld in de portemonnee.

Dat concludeert het Centraal Planbureau (CPB) na analyse van de verkiezingsprogramma's van elf partijen. Het CPB berekende de gevolgen en kosten als een partij in haar eentje aan de macht zou komen en alle plannen de komende vier jaar uitvoert.

In 2012, bij de laatste verkiezingen, domineerden de bezuinigingsvoorstellen, aldus het CPB. Nu draait de economie beter en gaan partijen weer voor geld uitgeven.

'Er valt echt wat te kiezen'

De hogere inkomens zijn (traditioneel) het beste af bij de VVD. Bij gezinnen ruim boven modaal is de koopkrachtstijging hoger dan bij huishoudens die minder te besteden hebben. Zij hebben last van het verlagen van bijvoorbeeld de zorgtoeslag.

In het programma van de PvdA moeten hogere inkomens juist meer belasting gaan betalen. De koopkracht stijgt in de voorstellen vooral voor de lagere inkomens, onder meer door belastingmaatregelen en een hogere zorgtoeslag. Ook gepensioneerden krijgen wat meer te besteden. 

Het CDA zorgt goed voor gezinnen, die gaan er in het programma van de christendemocraten meer op vooruit dan alleenstaanden. Zij hebben onder meer baat bij een hogere kinderbijslag en een hoger kindgebonden budget.

De SP verhoogt de uitgaven voor de zorg met 11 miljard euro en schaft onder meer het eigen risico af en breidt het verzekerde pakket uit en is daarmee 'kampioen' zorguitgaven onder de partijen.

D66 wil vooral voor onderwijs extra geld uittrekken: 3,8 miljard. Ook naar defensie (een half miljard), bereikbaarheid (300 miljoen) en milieu (600 miljoen) moet meer geld.

Maar de maatregelen die de partijen willen doorvoeren, verschillen sterk. ‘Er valt echt wat te kiezen', meent CPB-directeur Laura van Geest.

De doorrekening van de verkiezingsprogramma’s van de politieke partijen die op 15 maart meedoen aan de verkiezingen door het CPB is een belangrijk moment voor politieke partijen: je kunt er de stembusgang niet mee winnen, maar wel verliezen. 

Er zijn drie partijen die de cijfers niet serieus nemen en niet meedoen, namelijk de PVV, 50Plus en de Partij voor de Dieren.

In EenVandaag onder meer econoom Wimar Bolhuis, hij schreef het boek ‘De rekenmeesters van de politiek’.